|
تبیین مدل ارتباطی فرهنگ سلامت و سبک زندگی سلامت‌محور: یک مطالعه نظری
|
فرزانه کوهی   |
| علوم ارتباطات، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران |
|
|
چکیده: (5 مشاهده) |
زمینه و هدف: سبک زندگی سلامت‌محور یکی از تعیین‌کننده‌های اساسی سلامت در جوامع معاصر است، با این حال شکاف میان آگاهی و رفتار همچنان از چالش‌های بنیادین حوزه ارتقای سلامت به‌شمار می‌رود. این مطالعه با هدف تبیین ارتباط میان فرهنگ سلامت و سبک زندگی سلامت‌محور و ارائه یک مدل مفهومی یکپارچه انجام شده است.
روش: این پژوهش یک مطالعه مروری ـ نظری مبتنی بر سنتز مفهومی است. منابع علمی مرتبط با فرهنگ سلامت، سبک زندگی سلامت‌محور، سواد سلامت، عادت‌واره، نظریه ساخت‌یابی و تعیین‌کننده‌های اجتماعی سلامت به‌صورت تحلیلی بررسی و تلفیق شدند. سپ بر پایه روابط مفهومی استخراج‌شده، مدل پیشنهادی پژوهش تدوین شد.
یافته‌ها: سنتز ادبیات نشان داد که ارتباط فرهنگ سلامت با سبک زندگی سلامت‌محور، رابطه‌ای مستقیم و خطی نیست، بلکه از طریق دو سازوکار میانجی، ژیعنی سواد سلامت و عادت‌واره سلامت تبیین می‌شود. مدل مفهومی پژوهش چهار سطح به‌هم‌پیوسته ـ فرهنگ سلامت، سواد سلامت، عادت‌واره سلامت و سبک زندگی سلامت‌محور ـ را معرفی می‌کند و نشان می‌دهد که عوامل ساختاری و اجتماعی در تمامی مراحل این فرایند نقش تعدیل‌کننده دارند. همچنین، مدل بر وجود یک رابطه بازخوردی میان سبک زندگی سلامت‌محور و فرهنگ سلامت تأکید می‌کند؛ به‌گونه‌ای که رفتارهای سلامت‌محور نیز در بازتولید و تقویت فرهنگ سلامت نقش‌آفرین‌اند.
نتیجه‌گیری: مدل پیشنهادی، چارچوبی نظری برای تبیین شکل‌گیری سبک زندگی سلامت‌محور ارائه می‌کند و نشان می‌دهد که ارتقای رفتارهای سلامت مستلزم مداخلات هم‌زمان در سطوح فرهنگی، شناختی، رفتاری و ساختاری است. این مدل می‌تواند مبنایی برای پژوهش‌های آینده در زمینه طراحی برنامه‌های ارتقای سلامت قرار گیرد. |
|
| واژه‌های کلیدی: ارتقای سلامت، سبک زندگی سالم، سواد سلامت، عادت‌ها |
|
|
|
نامه: مفهومي |
موضوع مقاله:
عمومى
دریافت: 1405/4/15 | پذیرش: 1405/5/24 | انتشار الکترونیک پیش از انتشار نهایی: 1405/7/11
|
|
|
|
|
|
|
| ارسال پیام به نویسنده مسئول |
|
|
|
| ارسال نظر درباره این مقاله |
|
|
|
