:: دوره 2، شماره 2 - ( تابستان 1397 ) ::
جلد 2 شماره 2 صفحات 258-269 برگشت به فهرست نسخه ها
مفهوم سلامت معنوی و ابعاد آن براساس قرآن و روایات
دکتر محمد صالح طیب‌نیا*
چکیده:   (1396 مشاهده)
به‌رغم پژوهش‌های بسیاری که در مورد سلامت معنوی در طول دهه‌های گذشته انجام شده است، همچنان پرسش‌های بنیادینی در این حوزه وجود دارد که توافقی در پاسخ به‌ آن‌ها دربین نخبگان و متخصصان این رشته وجود ندارد. ریشه‌ای‌ترین این مسائل، تعریف‌ناپذیری واژه «معنویت» و به تبع آن «سلامت معنوی» است. از آنجا که ما برای دستیابی به دانش سلامت معنوی، ناگزیر از تعریف آن هستیم و تازمانی که مفهوم سلامت معنوی برای ما روشن نشود، پرسش‌های بنیادین دیگر نیز بی‌پاسخ خواهد ماند، لذا یکی از راه‌حل‌های این مسأله، تعریف سلامت معنوی در قالب یک نظام فکری کلان‌تر و یا یک دین است.
این مقاله برآن است با استفاده از روش توصیفی تحلیلی و با بهره‌مندی از قرآن کریم و روایات معصومین علیهم‌السلام، به تبیین مفهوم سلامت معنوی و ابعاد آن بپردازد. اگرچه واژه معنویت و سلامت معنوی در قرآن و روایات نیامده ولی مفهوم و ویژگی‌های سلامت معنوی را در قالب تعبیر قرآنی قلب سلیم می‌توان یافت. در واقع قلب، مرز ممیز انسان از حیوان و مرتبه‌ای از حقیقت نفس است که گرایش‌های متعالی، ادراکات حضوری، تفکرات و تأملات عقلانی، احساسات و عواطف درونی و اراده انسانی منتسب به اوست. قلب به خاطر این ویژگی وساطتی که میان روح و نفس حیوانی دارد، می‌تواند علوم و معارف الهی را از عالم ملکوت دریافت نماید. از منظر قرآن‌کریم و روایات، قلب سلیم و به تبع آن سلامت معنوی در سه بعد سلامت عقلانی و معرفتی، سلامت احساسی و عاطفی و سلامت رفتاری قابل تبیین است.
 
 
واژه‌های کلیدی: سلامت معنوی، نفس، قلب سلیم، سلامت عقلانی، سلامت عاطفی، سلامت رفتاری
متن کامل [PDF 328 kb]   (312 دریافت)    
نوع مطالعه: كاربردي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1397/12/23 | پذیرش: 1397/12/23 | انتشار: 1397/12/23


XML   English Abstract   Print



دوره 2، شماره 2 - ( تابستان 1397 ) برگشت به فهرست نسخه ها