fa ارائه الگویی برای مدیریت بهداشت محیط مساجد تخصصي Special اصيل Original Article <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> بی‌توجهی</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">به</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">بهداشت مساجد</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">ممکن</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">است</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">باعث انتقال عوامل بیماری‌زا شود. هدف از اجرای این مطالعه به‌دست آوردن اطلاعات کافی برای ساخت یک ابزار مناسب برای ارتقا بهداشت محیط مساجد است.</span></span><span dir="LTR"></span><br> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">روش:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> در این مطالعه توصیفی با 51 نفر( نمازگزاران، روحانیون و خادمان) مصاحبه شد. برای تجزیه‌وتحلیل داده&rlm;ها از روش تحلیل محتوای استنتاجی استفاده شد. سپس کدگذاری باز و دسته</span></span><span dir="LTR">&lrm;</span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">بندی کدها و طبقات و اکتشاف صورت گرفت. </span></span><br> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">یافته&rlm;ها:</span></span></strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;"> نظارت واحدهای بهداشت محیط هر منطقه به بهسازی اصولی تمامی ‌قسمت‌های مختلف مسجد مانند سطوح در تماس مکرر، سرویس‌های بهداشتی، نحوه استفاده ایمن از شوینده‌ها، نظارت بر عملکرد خادمان در نحوه پذیرایی و وسایل پذیرایی برای به حداقل رساندن میزان آلودگی و انتقال بیماری بخصوص در مواقع شیوع بیماری‌های واگیر لازم و ضروری است. آگاهی از وضعیت موجود و همچنین وضعیت مطلوب مساجد علاوه بر افزایش آگاهی مردم در مورد استانداردها، می‌تواند رهنمودی برای الویت‌بندی نیازهای مساجد برای کمک‌های خیرین و نیز سازمان اوقاف در جهت استانداردسازی مساجد باشد.</span></span><br> <strong><span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></span></strong><span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;"> بی تردید با</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">همکاری</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">مسئولان</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">بهداشتی</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">و</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">مشارکت فعال</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">روحانیون</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">و</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">ائمه</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">جماعات</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">و</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">همچنین</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">جلب</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">مشارکت‌های</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">مردمی،</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">وضعیت</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">بهداشتی</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">اماکن مذهبی</span></span></span> <span dir="RTL" style="letter-spacing:.2pt;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">ارتقا می‌یابد و از نظر محیط زیستی نیز جزء مساجد سبز خواهد شد. دستورالعمل‌ها و آموزش‌هایی برای استفاده ایمن از مواد شیمیایی، اطفاء حریق، کاهش تولید پسماند، توسعه فضای سبز، بهداشت مواد غذایی، تهویه مناسب، تمیزکاری پیشگیرانه، مصرف بهینه انرژی ارائه شود.</span></span></span> <strong>Background:</strong> In our country, as a model of Islamic government, paying attention to mosques is very importance. Considering the significant population using the mosques, if the attention is not paid to this important issue, the mosque may become a focal point in the transmission of pathogens.<br> <strong>Methods:</strong> This study is a qualitative-quantitative exploratory study. In this study, qualitative research plays a secondary role. The purpose of this study was to obtain enough information to build a suitable tool.<span dir="RTL"></span><br> <strong>Results:</strong> In this study, 51 individuals were interviewed including prayers, clerics and mosque workers. Findings of the qualitative section were analyzed by content analysis. First, the characteristics of the participants were described, then the data analysis process was presented. Given that this research is based on knowledge and knowledge, for data analysis, inferential content analysis method was used. After determining the unit of analysis, open coding and then classifying codes and then classes and exploration. Finally, it was identified in two areas of management and knowledge and a number of subcategories.<span dir="RTL"></span><br> <strong>Conclusion:</strong> The health status of the mosques is very important and should be taken into consideration. The most important areas of activity are knowledge and management. The results showed that better ventilation, a preventive cleaning strategy, and a more detailed study are needed. بهداشت محیط زیست, سالم‌سازی محیط, مدیریت بهداشت همگانی, مسجدها Environmental Health, Mosques, Public Health Administration, Sanitation 66 71 http://ijhp.ir/browse.php?a_code=A-10-1-188&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Azadian فاطمه آزادیان 10031947532846006190 10031947532846006190 No Philosophy of Life and Healthy Lifestyle Research Center, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz Iran Hassan Hashemi حسن‌ هاشمی h_hashemi@sums.ac.ir 10031947532846006191 10031947532846006191 Yes Research Center for Health Sciences, Institute of Health, Department of Environmental Health Engineering, School of Health, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran, Mohammadreza Karimi محمدرضا کریمی 10031947532846006192 10031947532846006192 No Vice-Chancellery of Health, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran Ali Riasati علی ریاستی 10031947532846006193 10031947532846006193 No Philosophy of Life and Healthy Lifestyle Research Center, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran Akbar Ejraei اکبر اجرایی 10031947532846006194 10031947532846006194 No Vice-Chancellery of Health, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran Shoaleh Sadat Razavi شعله‌سادات رضوی 10031947532846006195 10031947532846006195 No Philosophy of Life and Healthy Lifestyle Research Center, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran Saeid Ahangaran سعید آهنگران 10031947532846006196 10031947532846006196 No Vice-Chancellery of Health, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran